Sprawa immunitetu sędziego Schaba umorzona. Prokurator odesłany na widownię

Niespełnione wymogi formalne

Wczorajsze posiedzenie Sądu Najwyższego dotyczyło wniosku prokuratury o uchylenie immunitetu sędziemu Piotrowi Schabowi, któremu zarzucano niedopełnienie obowiązków oraz przekroczenie uprawnień w związku z niewydaniem akt postępowań dyscyplinarnych. Sąd nie zajął się jednak oceną tych zarzutów, ponieważ uznał, iż wniosek nie spełnia podstawowych wymagań formalnych.

Postępowanie zostało umorzone z powodu braku skargi ze strony uprawnionego podmiotu, co oznacza, iż sprawa zakończyła się na etapie formalnym, bez rozstrzygnięcia jej meritum.

Już w styczniu rozpoznanie sprawy zostało odroczone ze względu na wątpliwości dotyczące umocowania prokuratorów Prokuratury Krajowej. Ostatecznie uznano, iż wniosek złożył prokurator nieposiadający odpowiedniego upoważnienia od prokuratora krajowego. Sąd Najwyższy przyjął przy tym, iż funkcję tę pełni Dariusz Barski, a nie Dariusz Korneluk.

Degradacja prokuratora

Z uzasadnienia wynika, iż wniosek został podpisany przez prokuratora Dariusza Makowskiego, który działał na podstawie decyzji pełniącego obowiązki prokuratora krajowego Jacka Bilewicza. Problem polegał jednak na tym, iż – zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego oraz uchwałą Izby Karnej Sądu Najwyższego – Bilewicz nie był skutecznie umocowany do pełnienia tej funkcji. W konsekwencji także podejmowane przez niego decyzje kadrowe, w tym powierzenie funkcji Makowskiemu, uznano za wadliwe, co przesądziło o umorzeniu całej sprawy.

Sędzia Maria Szczepaniec przychyliła się również do wniosku obrony, aby nie dopuścić do przedstawienia stanowiska przez prokuratora Sławomira Głuszka. Z uwagi na brak prawidłowego umocowania został on poproszony o zajęcie miejsca na widowni, do czego się zastosował.

W styczniu 2024 roku Adam Bodnar również podważył legalność powrotu Dariusza Barskiego do służby oraz pełnienia przez niego funkcji prokuratora krajowego. W rezultacie jego obowiązki przejął Jacek Bilewicz, który trafił do Prokuratury Krajowej na wniosek Barskiego za zgodą Bodnara, a następnie stanowisko to objął Dariusz Korneluk. Jednocześnie przy odwoływaniu szefa Prokuratury Krajowej nie dopełniono ustawowego wymogu uzyskania pisemnej zgody prezydenta, co dodatkowo pogłębiło spór prawny wokół obsady tego stanowiska.

O co chodzi w sprawie Schaba?

Sędzia Piotr Schab został powołany na Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych w 2018 roku przez Zbigniewa Ziobrę. W kwietniu 2025 roku Adam Bodnar odwołał go z tej funkcji, wskazując na zastrzeżenia dotyczące jego działalności.

Zarzuty obejmowały m.in. niewykonanie orzeczenia przywracającego sędziego Igora Tuleyę do orzekania, prowadzenie postępowań dyscyplinarnych wobec sędziów stosujących prawo unijne mimo zabezpieczeń TSUE oraz akceptowanie przenoszenia takich sędziów wbrew decyzjom ETPC.

Dodatkowo wskazywano, iż według orzeczeń Sądu Najwyższego Schab nie spełnia wymagań niezależności i bezstronności, a także wspierał kandydatów do KRS ukształtowanej na podstawie przepisów kwestionowanych przez sądy krajowe i europejskie. Sam sędzia uznał decyzję o odwołaniu za bezprawną i ostro ją skrytykował.