PFAS w ubraniach specjalnych strażaków. 28 podmiotów wystąpiło do sądu

Grupa 28 amerykańskich samorządów, okręgów ochrony przeciwpożarowej i ochotniczych straży pożarnych pozwała producentów substancji chemicznych, tkanin oraz ubrań specjalnych dla strażaków. Powodowie twierdzą, iż firmy przez lata ukrywały obecność i zagrożenia związane z PFAS.

Pozew złożono 12 września w federalnym sądzie okręgowym w Minnesocie. Wśród pozwanych znalazły się m.in. 3M, spółki powiązane z DuPontem i Chemours, Honeywell, W.L. Gore oraz producenci ubrań specjalnych Globe, Lion, Fire-Dex i Innotex.

PFAS, czyli substancje per- i polifluoroalkilowe, bywają określane jako „wieczne chemikalia”, ponieważ są bardzo trwałe i mogą gromadzić się w organizmach oraz środowisku. Według pozwu wykorzystywano je m.in. w warstwie zewnętrznej, barierze przeciwwilgociowej i innych elementach ubrań specjalnych, aby zapewnić odporność na wodę i chemikalia.

Powodowie zarzucają firmom, iż mimo posiadanej od dziesięcioleci wiedzy o adekwatnościach PFAS przez cały czas wytwarzały i sprzedawały odzież jako bezpieczny sprzęt ochronny, nie informując odbiorców o obecności tych substancji ani związanych z nimi zagrożeniach.

Według skarżących substancje mogły uwalniać się z odzieży podczas jej użytkowania, ścierania, ogrzewania i prania. Miały następnie przenikać do remiz, pomieszczeń socjalnych i sypialnych, kabin samochodów pożarniczych, aparatów ochrony dróg oddechowych, narzędzi, pralnic oraz systemów wentylacyjnych. Wskazują również na możliwe zanieczyszczenie gleby i wody wokół obiektów straży pożarnej.

Sprawę odróżnia od wcześniejszych postępowań dotyczących PFAS powołanie się na federalną ustawę RICO, służącą zwalczaniu zorganizowanej działalności przestępczej. Powodowie zarzucają pozwanym udział w skoordynowanym procederze ukrywania informacji o PFAS w celu utrzymania sprzedaży i uniknięcia kosztów opracowania bezpieczniejszych zamienników.

Jako działania mające naruszać ustawę RICO wskazano domniemane oszustwa z wykorzystaniem poczty oraz komunikacji telekomunikacyjnej i elektronicznej. Miały one obejmować katalogi, reklamy, specyfikacje techniczne, dokumenty zakupowe oraz informacje dotyczące zgodności produktów z normą NFPA 1971 i wyników certyfikacji.

Jednostki i samorządy domagają się naprawienia szkód majątkowych oraz zwrotu kosztów badań, wycofania, utylizacji i wymiany ubrań zawierających PFAS oraz potrojenia zasądzonego odszkodowania, zwrotu kosztów procesu i wynagrodzeń pełnomocników.