Bohaterka Powstania Warszawskiego Maria „Myszka” Kowalska nie żyje

W wieku 101 lat zmarła Maria Kowalska, z domu Chytrowska, pseudonim „Myszka” – sanitariuszka Powstania Warszawskiego, była więźniarka niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego KL Stutthof oraz wieloletnia działaczka społeczna. Jej życie było świadectwem odwagi, poświęcenia i wierności wartościom.

Maria Kowalska urodziła się 28 września 1925 roku w Warszawie. Już jako czternastoletnia dziewczyna, podczas kampanii wrześniowej 1939 roku, pomagała rannym żołnierzom jako sanitariuszka.

W czasie Powstania Warszawskiego służyła w pułku „Baszta”. Niosła pomoc rannym w Szpitalu Sióstr Elżbietanek oraz w punkcie sanitarnym przy ulicy Misyjnej. Po upadku powstania została wywieziona do niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego KL Stutthof. Trafiła tam wraz z grupą czterdziestu sanitariuszek i łączniczek, które przeszły do historii jako „Kobiety Pistolety”.

W obozie pracowała w tzw. kartoflarni. Jak podkreśla Muzeum Stutthof, dawała przykład niezwykłej odwagi, solidarności i wzajemnej pomocy wobec współwięźniarek.

W lutym 1945 roku podczas ewakuacji obozu, znanej jako Marsz Śmierci, zdołała uciec. Przez blisko dwa miesiące ukrywała się dzięki pomocy kaszubskich rodzin, a w kwietniu 1945 roku wróciła do rodzinnej Warszawy.

Po zakończeniu wojny pracowała jako urzędniczka i angażowała się w działalność społeczną. Była związana z Wolnymi Związkami Zawodowymi oraz warszawskim kołem byłych więźniów KL Stutthof. Przez wiele lat uczestniczyła w uroczystościach upamiętniających ofiary II wojny światowej, dzieląc się swoimi wspomnieniami z młodszymi pokoleniami.

Muzeum Stutthof pożegnało Marię Kowalską słowami, iż była „głosem Ocalałych – ciepłym, życzliwym, ale jednocześnie mocnym i słyszalnym”. Pozostanie zapamiętana jako jedna z tych osób, które swoją postawą dawały świadectwo odwagi, człowieczeństwa i niezłomności choćby w najtrudniejszych chwilach historii.