Zastrzeżony PESEL w mObywatelu. Te 2 zasady warto znać przed wizytą w banku

Zastrzeżenie PESEL pomaga chronić przed kredytem zaciągniętym przez oszusta na cudze dane. Nie blokuje zwykłych przelewów ani wizyt u lekarza, ale może zatrzymać niektóre formalności w banku i u notariusza. Warto znać dwa terminy: 30 minut do ponownego zastrzeżenia po jego cofnięciu oraz 12 godzin wstrzymania określonych wypłat gotówki.

Fot. Pixabay

Co daje zastrzeżenie PESEL?

Od 1 czerwca 2024 r. instytucje finansowe muszą sprawdzać status PESEL przed zawarciem m.in. umowy kredytu lub pożyczki. Zastrzeżony numer stanowi przeszkodę w wykonaniu czynności objętych tym obowiązkiem.

Oficjalny serwis mObywatela wyjaśnia, iż jeżeli pożyczka zostanie udzielona mimo zastrzeżenia, instytucja nie będzie mogła dochodzić z tego tytułu należności na zasadach opisanych w przepisach. Nie jest to jednak uniwersalna blokada wszystkich oszustw finansowych.

Zastrzeżenie nie powstrzyma na przykład przelewu, który właściciel konta sam zatwierdzi pod wpływem manipulacji.

Jak zastrzec numer w telefonie?

W aplikacji mObywatel otwórz usługę „Zastrzeż PESEL”, wybierz zastrzeżenie i potwierdź operację. Następnie sprawdź, czy widoczny status potwierdza wykonanie dyspozycji.

Usługa jest bezpłatna, a zmiana trafia do rejestru od razu. Mogą z niej korzystać pełnoletnie osoby posiadające PESEL. Nie trzeba czekać na utratę dowodu ani informację o wycieku danych.

Osoby, które nie korzystają z aplikacji, mogą załatwić sprawę przez serwis internetowy lub w dowolnym urzędzie gminy.

Co działa po zastrzeżeniu, a co może zostać zatrzymane?

Zakres ograniczeń opisują administracja publiczna i banki. Nie każda wizyta u notariusza wymaga odblokowania numeru — wymagania warto wcześniej potwierdzić w kancelarii.

Pierwsza zasada: po cofnięciu odczekasz 30 minut

Przed własnym kredytem lub transakcją dotyczącą nieruchomości można czasowo cofnąć zastrzeżenie. Do wyboru są dwa rozwiązania:

• cofnięcie bezterminowe;
• cofnięcie z ustawieniem daty i godziny automatycznego ponownego zastrzeżenia.

Po cofnięciu trzeba odczekać co najmniej 30 minut, zanim ponownie zastrzeże się numer. To czas do ponownego włączenia ochrony, a nie oczekiwanie na rozpoczęcie działania cofnięcia.

Przykładowo: o ile cofniesz zastrzeżenie o godz. 10:00, ponowne zastrzeżenie będzie możliwe najwcześniej o godz. 10:30. Przy dłuższych formalnościach ustal z instytucją, kiedy będzie weryfikowała rejestr.

Druga zasada: duża wypłata może zostać wstrzymana na 12 godzin

Szczególne zabezpieczenie dotyczy gotówki wypłacanej w placówce bankowej. Bank sprawdza PESEL, gdy pojedyncza wypłata albo suma wypłat w danym dniu w placówkach tego samego banku przekracza trzykrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Jeżeli numer jest zastrzeżony, wypłata zostaje wstrzymana na 12 godzin od złożenia dyspozycji. Co ważne, późniejsze cofnięcie zastrzeżenia nie usuwa już uruchomionej blokady.

Jeśli planujesz taką wypłatę, cofnij zastrzeżenie przed wydaniem dyspozycji. Opisana blokada nie dotyczy przelewów ani bankomatów, w których przez cały czas obowiązują odrębne limity.

Co to oznacza dla Ciebie?

Możesz pozostawić PESEL zastrzeżony podczas codziennych spraw, a ochronę cofać wtedy, gdy wymaga tego konkretna formalność. Ustawienie automatycznego ponownego zastrzeżenia pomaga uniknąć pozostawienia numeru bez ochrony przez zapomnienie.

Nie cofaj zastrzeżenia na polecenie niezweryfikowanego rozmówcy. jeżeli ktoś twierdzi, iż wymaga tego bank, przerwij rozmowę i samodzielnie skontaktuj się z instytucją przez oficjalny kanał.