Środa Popielcowa rozpoczyna w Kościele okres Wielkiego Postu

Tego dnia podczas Mszy Świętej odbywa się obrzęd posypania głów wiernych popiołem.

Kapłan czyni to po homilii, wypowiadając słowa:

„Prochem jesteś i w proch się obrócisz” lub „Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię”.

Gest posypania popiołem przypomina człowiekowi o jego kruchości, przemijalności życia oraz potrzebie nawrócenia. Jest znakiem pokuty i wezwaniem do refleksji nad własnym życiem w świetle Ewangelii.

Obrzędowi towarzyszy modlitwa, w której Kościół prosi Boga, aby wierni podejmujący czterdziestodniową pokutę wytrwali w niej i z czystym sercem mogli uczestniczyć w misterium paschalnym, czyli w męce, śmierci i zmartwychwstaniu Jezusa Chrystusa.

Zwyczaj posypywania głów popiołem wywodzi się ze starożytnej praktyki nakładania pokuty na publicznych grzeszników. Z czasem, aby podkreślić, iż wszyscy ludzie potrzebują nawrócenia i Bożego miłosierdzia, obrzęd ten objął całą wspólnotę wiernych. Popiół używany w Środę Popielcową pochodzi z palm poświęconych w Niedzielę Palmową poprzedniego roku.

W Środę Popielcową obowiązuje post ścisły. Obejmuje on wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych oraz ograniczenie liczby posiłków do trzech w ciągu dnia, z czego tylko jeden może być do syta. Z obowiązku postu zwolnione są osoby chore oraz dzieci i osoby starsze. Choć udział we Mszy Świętej tego dnia nie jest obowiązkowy, Kościół gorąco do niego zachęca.

Wielki Post trwa czterdzieści dni i jest czasem przygotowania do najważniejszego święta chrześcijańskiego – Wielkanocy. Nawiązuje on do czterdziestodniowego pobytu Jezusa na pustyni, gdzie po chrzcie przyjętym od św. Jana Chrzciciela pościł i był kuszony przez szatana. Ten czas uczy wiernych wytrwałości, zaufania Bogu oraz walki ze złem.

Kościół wskazuje trzy podstawowe praktyki wielkopostne: post, modlitwę i jałmużnę.

Post pomaga panować nad sobą i oczyszczać serce.

Modlitwa pogłębia relację z Bogiem.

Jałmużna uczy miłości bliźniego, wrażliwości na potrzeby innych oraz dzielenia się z ubogimi.

W czasie Wielkiego Postu wierni uczestniczą w nabożeństwach pasyjnych. W piątki odprawiana jest Droga Krzyżowa, podczas której rozważane są kolejne etapy męki Jezusa. W niedziele w Polsce śpiewa się nabożeństwo „Gorzkich żali”, które pomaga głębiej przeżywać tajemnicę cierpienia Chrystusa.

Ważnym elementem tego okresu są także rekolekcje wielkopostne. Mają one pomóc wiernym w zatrzymaniu się nad swoim życiem, rachunku sumienia i odnowieniu relacji z Bogiem oraz drugim człowiekiem.

Liturgia Wielkiego Postu ma charakter skupiony i pokutny. Kolorem szat liturgicznych jest fiolet. W tym czasie nie śpiewa się hymnu „Chwała na wysokości Bogu” ani aklamacji „Alleluja”, aby pełniej przeżyć euforia ich powrotu w czasie Wigilii Paschalnej.

Wielki Post jest więc szczególnym czasem łaski, który zaprasza każdego chrześcijanina do nawrócenia serca, pogłębienia wiary i przygotowania się na spotkanie ze Zmartwychwstałym Chrystusem.

/TL/