Modżtaba Chamenei jest w Rosji? Nieoficjalnie: w akcję zaangażowany sam Putin

Wokół Modżtaby Chameneiego narasta chaos informacyjny. Po tym, jak został ogłoszony nowym najwyższym przywódcą Iranu, przez wiele dni nie pojawił się publicznie, a jego stan zdrowia stał się przedmiotem sprzecznych komunikatów. Najnowsza wersja mówi o przetransportowaniu go do Moskwy i operacji przeprowadzonej w Rosji.


Według kuwejckiej agencji informacyjnej Al-Jarida rosyjski samolot wojskowy miał przewieźć Modżtabę Chameneia do Moskwy w ramach tajnej operacji medycznej. W tej wersji wydarzeń leczenie miał zaproponować sam Władimir Putin, a irańskie służby bezpieczeństwa miały zgodzić się na przeniesienie nowego przywódcy poza kraj ze względu na obawy o bezpieczeństwo lekarzy i całego zaplecza medycznego.

Na razie trzeba jednak bardzo wyraźnie oddzielić samą publikację od stanu wiedzy potwierdzonej. W depeszach np. Reutersa nie ma niezależnego potwierdzenia transportu do Rosji ani operacji w Moskwie. Agencja w materiałach z poprzednich dni opisywała wyłącznie spór o to, jak ciężko ranny jest Chamenei, nie potwierdzając jego wyjazdu z Iranu.

Modżtaba Chamenei jest leczony w Rosji?

Po śmierci Alego Chameneiego jego syn Modżtaba został wskazany jako nowy najwyższy przywódca Iranu. Proces ten został przeprowadzony pod silną presją Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej, który miał przeforsować jego kandydaturę mimo oporów części duchownych i ludzi systemu.

Modżtaba Chamenei odniósł obrażenia dokładnie w czasie tego samego ataku, w którym zginął jego ojciec. Nowy przywódca został ranny, ale miał przez cały czas działać. 11 marca izraelski urzędnik przekazał agencji Reuters, iż według oceny Izraela obrażenia były lekkie i właśnie to miało tłumaczyć jego nieobecność w przestrzeni publicznej.

Przypomnijmy, iż do tej pory nie pojawiło się ani nagranie wideo, ani wystąpienie głosowe nowego przywódcy. Pierwszy komunikat ogłoszono dopiero później i miał on formę odczytanego tekstu, a nie wystąpienia samego Chameneiego.

Skąd wzięły się podejrzenia, iż stan Modżtaby Chameneiego jest poważny?

Najmocniej podbił je szef Pentagonu Pete Hegseth. 13 marca powiedział, iż Modżtaba Chamenei jest ranny i prawdopodobnie został bardzo mocno oszpecony, a fakt, iż jego pierwszy komunikat przybrał formę tekstową, a nie wideo, ma być jedną z poszlak wskazujących na cięższy stan zdrowia. Pamiętajmy jednak, iż była to wypowiedź strony amerykańskiej, podczas gdy wcześniejsza wersja irańska mówiła o obrażeniach lekkich.

Dzień później z Teheranu popłynął komunikat w przeciwnym kierunku. Irański minister spraw zagranicznych Abbas Aragczi stwierdził, iż z nowym najwyższym przywódcą wszystko jest w porządku. To nie wyjaśniło jednak najważniejszej kwestii, bo przez cały czas nie pokazano Chameneiego publicznie i nie zamknięto spekulacji o tym, kto tak naprawdę podejmuje decyzje na szczycie systemu.

Dlaczego to właśnie Rosja pojawia się w doniesieniach?

Moskwa od samego początku obecnej wojny deklaruje polityczne wsparcie dla Teheranu i wzywa do zakończenia działań zbrojnych przeciw Iranowi. Rosja oficjalnie potępiała ataki USA i Izraela, a Władimir Putin rozmawiał z irańskim prezydentem Masudem Pezeszkianem po śmierci Alego Chameneiego. To tworzy polityczne tło, w którym scenariusz rosyjskiej pomocy medycznej brzmi bardzo wiarygodnie politycznie, choć przez cały czas pozostaje niepotwierdzony.

Istotny jest też szerszy kontekst instytucjonalny. Modżtaba Chamenei to duchowny średniego szczebla, od lat związany z aparatem władzy i bliski Strażnikom Rewolucji. jeżeli rzeczywiście byłby ciężko ranny albo czasowo wyłączony z działania, oznaczałoby to, iż centrum decyzyjne jeszcze mocniej przesuwa się w stronę Korpusu Strażników Rewolucji i zaplecza jego biura, a nie formalnych organów państwa.