Konsumenci muszą uważać. Irlandzki rząd zapowiada nowe działania

Irlandzki rząd przygotowuje nowe działania mające zwiększyć ochronę konsumentów. Zmiany mają odpowiedzieć na rosnące zagrożenia, które stają się szczególnie widoczne w okresie przedświątecznych zakupów.

Zbliżający się Black Friday i święta Bożego Narodzenia to czas wzmożonej aktywności sklepów internetowych, ale również oszustów, którzy coraz częściej wykorzystują sztuczną inteligencję do tworzenia fałszywych ofert, stron internetowych i opinii klientów. Irlandzkie instytucje zamierzają skuteczniej przeciwdziałać takim praktykom.

Ochrona konsumentów w Irlandii

Irlandzka Komisja ds. Konkurencji i Ochrony Konsumentów (CCPC) przygotowała nową strategię działania na lata 2027-2029. Dokument ma zostać przedstawiony rządowi przez ministra przedsiębiorczości Petera Burke’a.

Jednym z głównych priorytetów będzie przeciwdziałanie oszustwom wykorzystującym sztuczną inteligencję, wprowadzającym w błąd botom oraz fałszywym opiniom publikowanym w internecie.

Nowa strategia ma wzmocnić ochronę osób dokonujących zakupów, szczególnie w środowisku cyfrowym, gdzie rozpoznanie nieuczciwych praktyk staje się coraz trudniejsze.

Black Friday w Irlandii

Zapowiedź działań rządu pojawia się w okresie, gdy eksperci ds. cyberbezpieczeństwa ostrzegają przed zwiększoną aktywnością internetowych oszustów. Zwraca się uwagę, iż przestępcy coraz częściej wykorzystują sztuczną inteligencję do tworzenia stron internetowych, które wyglądają jak autentyczne irlandzkie sklepy.

W rzeczywistości mogą być prowadzone przez podmioty spoza Unii Europejskiej. Oznacza to nie tylko ryzyko oszustwa, ale również możliwość naliczenia dodatkowych podatków, opłat celnych i kosztów importowych.

Szczególną ostrożność należy zachować przed Black Friday, który w tym roku przypada 27 listopada. W tym okresie pojawia się wiele promocji przedstawianych jako wyjątkowe okazje, choć nie zawsze oznaczają one rzeczywistą obniżkę ceny.

Jedną ze stosowanych praktyk jest sztuczne zawyżanie ceny wyjściowej produktu, aby później zaprezentować jego standardową cenę jako znaczną przecenę. Takie wprowadzające w błąd działania są w Irlandii niezgodne z prawem.

Fałszywe opinie i strony internetowe

Coraz większym problemem stają się również opinie klientów generowane przez sztuczną inteligencję. Mogą sprawiać wrażenie autentycznych recenzji, mimo iż nie pochodzą od rzeczywistych kupujących.

Eksperci ostrzegają, iż choćby profesjonalnie wyglądająca strona internetowa nie daje gwarancji bezpieczeństwa. Nie wystarczy również sprawdzenie symbolu kłódki i oznaczenia HTTPS w pasku adresu przeglądarki. Potwierdzają one jedynie szyfrowanie połączenia, a nie wiarygodność sprzedawcy.

Przed dokonaniem zakupu warto zweryfikować adres sklepu, dane przedsiębiorcy oraz skorzystać z narzędzi sprawdzających bezpieczeństwo stron internetowych. Problem nie jest marginalny. Według przytoczonych danych w 2024 roku co piąta osoba regularnie robiąca zakupy online zgłosiła utratę pieniędzy w wyniku internetowego oszustwa w ciągu poprzednich 12 miesięcy.

Kurier w Irlandii

W okresie przedświątecznym oszuści wykorzystują również zwiększoną liczbę dostaw kurierskich. Popularną metodą są fałszywe wiadomości SMS informujące o konieczności dopłaty za przesyłkę, uregulowania należności celnych lub potwierdzenia adresu dostawy.

Wiadomości mogą zawierać linki prowadzące do stron wyłudzających dane osobowe i informacje dotyczące kart płatniczych. Eksperci zalecają, aby nie korzystać z linków przesyłanych w podejrzanych wiadomościach.

Podobne zagrożenie stanowią fałszywe konkursy i promocje rozpowszechniane za pośrednictwem komunikatorów, szczególnie WhatsApp. Oszuści często wykorzystują znane marki, oferując darmowe zestawy prezentowe w zamian za wypełnienie ankiety, udostępnienie wiadomości znajomym lub wniesienie niewielkiej opłaty za dostawę.

Zalecenia dla konsumentów

Informacje o przesyłkach najlepiej sprawdzać bezpośrednio na stronie lub w aplikacji sprzedawcy albo firmy kurierskiej, takiej jak An Post.

Podczas zakupów internetowych dodatkową ochronę może zapewnić korzystanie z kart wirtualnych lub przedpłaconych, na których znajduje się ograniczona kwota pieniędzy. W przypadku utraty danych takiej karty potencjalne straty mogą być mniejsze.

Osoby, które padły ofiarą oszustwa, powinny jak najszybciej skontaktować się ze swoim bankiem i zgłosić sprawę funkcjonariuszom Gardy.

Planowane działania CCPC mają zwiększyć ochronę konsumentów w kolejnych latach. Do czasu wprowadzenia nowych rozwiązań szczególne znaczenie pozostaje jednak zachowanie ostrożności, zwłaszcza podczas zakupów w nieznanych sklepach internetowych.