Fałszywe etykiety i wyłudzenia. Problemy nowego systemu kaucyjnego

Operator systemu kaucyjnego ostrzega przed pierwszymi próbami oszustw związanych ze zwrotem opakowań. Po kilku miesiącach działania systemu pojawiły się nadużycia, które polegają m.in. na fałszowaniu oznaczeń i zwracaniu opakowań nieobjętych kaucją.

Fot. Pixabay

Pierwsze oszustwa w systemie kaucyjnym. Operator ostrzega sklepy i punkty zbiórki

Operator systemu kaucyjnego PolKa informuje o pierwszych próbach nadużyć związanych ze zwrotem opakowań objętych kaucją. Po kilku miesiącach funkcjonowania systemu pojawiły się przypadki działań, które mają na celu nieuprawnione uzyskanie zwrotu pieniędzy. Najczęściej dotyczą one fałszowania oznaczeń oraz zwracania opakowań, które nie są objęte systemem.

Jakie metody stosują oszuści?

Według operatora najczęściej wykrywane próby nadużyć polegają na podrabianiu etykiet z oznaczeniem systemu kaucyjnego, masowym zwracaniu opakowań pochodzących spoza systemu oraz celowym wprowadzaniu w błąd personelu sklepów. Zdarzają się również sytuacje, w których klienci próbują przekonywać obsługę do wypłaty kaucji mimo braku spełnienia wymaganych warunków.

Eksperci podkreślają, iż podobne problemy pojawiały się wcześniej także w innych krajach europejskich, gdzie systemy kaucyjne funkcjonują od lat. Nadużycia nie są więc zjawiskiem wyłącznie lokalnym, choć ich skala w Polsce jest na razie ograniczona.

Surowe konsekwencje prawne

Operator przypomina, iż oszustwa związane z systemem kaucyjnym są przestępstwem. W przypadku świadomego doprowadzenia do wypłaty kaucji za opakowanie nieobjęte systemem lub sfałszowane grozi kara choćby do ośmiu lat pozbawienia wolności. Za fałszowanie etykiet lub oznaczeń przewidziane są kary do pięciu lat więzienia.

Co istotne, odpowiedzialność karna nie zależy od wartości szkody. choćby pojedyncza próba wyłudzenia może skutkować wszczęciem postępowania.

Jak powinny reagować sklepy?

PolKa kieruje swoje ostrzeżenia przede wszystkim do punktów zbiórki, którymi w praktyce są głównie sklepy wyposażone w recyklomaty lub przyjmujące opakowania manualnie. W przypadku podejrzenia próby oszustwa personel ma prawo odmówić wypłaty kaucji, zabezpieczyć opakowanie jako dowód, wykonać dokumentację fotograficzną lub skorzystać z monitoringu. Możliwe jest także wezwanie policji.

Operator podkreśla, iż szybka reakcja sprzedawców ma najważniejsze znaczenie dla ograniczenia nadużyć i ochrony uczciwych konsumentów.

Technologia po stronie systemu

Producenci urządzeń do zbiórki opakowań zapewniają, iż nowoczesne recyklomaty nie analizują wyłącznie kodów kreskowych. Maszyny potrafią weryfikować także kształt, rozmiar, wagę, materiał oraz inne cechy fizyczne opakowań. Zakres weryfikacji zależy jednak od konfiguracji przyjętej przez operatorów systemu.

Zaufanie kluczem do działania systemu

Przedstawiciele PolKa podkreślają, iż system kaucyjny opiera się na przejrzystych zasadach i wzajemnym zaufaniu między konsumentami, sklepami i operatorami. Nadużycia mogą podważać jego skuteczność, dlatego tak istotne jest szybkie reagowanie na próby oszustw.

Operator apeluje, aby system służył przede wszystkim uczciwym użytkownikom i realizował swój podstawowy cel, czyli ograniczanie odpadów i wspieranie recyklingu.