Canada Revenue Agency (CRA) zatwierdziła i zaczęła wypłacać ponad 10 milionów dolarów w fikcyjnych zwrotach podatkowych mężczyźnie bez zgłaszanego dochodu, który twierdził, iż należy mu się ponad 40 milionów dolarów. Sprawę ujawniło śledztwo programu The Fifth Estate CBC, pokazując poważne luki w kontroli zwrotów przez agencję odpowiedzialną za pobór podatków.
Jonathon Pearce, ślusarz/ironworker z Temiskaming Shores w północnym Ontario (ok. 500 km na północ od Toronto), latem 2023 roku złożył skorygowane zeznania podatkowe za kilka lat wstecz. Użył formularzy T4A (zwykle służących do zgłaszania dodatkowych dochodów), ale nie wskazał żadnego dochodu. Zamiast tego twierdził, iż od 2016 roku zapłacił miliony w podatkach i żądał ich zwrotu. Łączna kwota roszczeń przekroczyła 40 milionów dolarów.
Według dokumentów wewnętrznych CRA uzyskanych przez dziennikarzy, agencja nie zweryfikowała wiarygodności zeznań. 21 lipca 2023 roku Pearce wezwał infolinię CRA i opisał swoje poglądy – w tym przekonanie, iż nie powinien płacić podatków oraz teorię o tajnych kontach rządowych. Mimo to wypłaty ruszyły: około 500 tysięcy dolarów wpłynęło 31 lipca, a 8 sierpnia kolejnych 10 milionów. Dalsze raty (10 i 20 milionów) zostały zatrzymane dopiero po interwencji banku (CIBC), który zauważył nietypowy depozyt od rządu i zaalarmował CRA.
Pearce, związany z ruchem tzw. sovereign citizens (obywateli suwerennych), wierzy w teorię spiskową, według której każdy Kanadyjczyk ma przy urodzeniu ukryty fundusz powierniczy wart miliony, który można „odblokować” specjalną wiedzą. Twierdzi, iż Kanadę traktuje jako korporację, z której można się wyłączyć. Po wypłacie pieniędzy kupił m.in. pickupa Ford F-250. W rozmowie z dziennikarzami CBC powiedział m.in.: „Jeśli CRA mi daje pieniądze, to kto ty jesteś, żeby to kwestionować?” oraz iż „to był łatwy sposób na stworzenie pieniędzy”.
Śledztwo wykazało, iż między majem 2023 a styczniem 2024 roku z podobnym schematem powiązano niemal 300 milionów dolarów w zgłoszonych roszczeniach (19 powiązanych przypadków według niektórych relacji). Nie wiadomo dokładnie, ile z tej kwoty rzeczywiście wypłacono. CRA odzyskuje środki od Pearce’a (zajęcie wynagrodzenia, wcześniejsze przeszukanie domu), ale ponad milion dolarów pozostaje nieodzyskany lub wydany. Na moment publikacji raportu (październik 2026) nie postawiono mu zarzutów karnych.
Sprawa wpisuje się w szerszy problem. Sieci online i „guru” ruchu sovereign citizens (działający m.in. przez Telegram i strony internetowe) uczyli zwolenników składania podobnych zeznań – często za opłatą. CRA prowadziła śledztwa wobec niektórych promotorów, w tym naloty w 2026 roku. Inne przykłady to m.in. wypłata ok. 5 milionów dolarów kobiecie z Kolumbii Brytyjskiej (Teresa Wallace) na podstawie podobnie nieprawdopodobnych danych.
Byli pracownicy CRA i eksperci określają brak podstawowej weryfikacji przed wypłatą dużych kwot jako „oburzający”. Agencja miała wiedzę o schemacie z fałszywymi T4A już w 2023 roku i wprowadziła później dodatkowe kontrole dla zwrotów powyżej pewnego progu, ale systemowe luki w automatycznym przetwarzaniu pozwoliły na wypłaty. Bank, a nie CRA, zatrzymał kolejne miliony.
Dla zwykłych podatników, którzy są drobiazgowo kontrolowani przy zwrotach, sprawa rodzi pytania o skuteczność zabezpieczeń w federalnej agencji odpowiadającej za miliardy dolarów wpływów podatkowych. CRA twierdzi, iż traktuje nadużycia poważnie i podejmuje działania odzyskiwania środków oraz przeciwdziałania oszustwom. Pełny materiał The Fifth Estate („The Sovereign Swindle”) dostępny jest na platformach CBC.
Źródła: raporty CBC The Fifth Estate (m.in. artykuły z 16 października 2026 i wcześniejsze z 2024 roku), dokumenty wewnętrzne CRA cytowane przez dziennikarzy
THIS IS ABSOLUTELY INSANE. CANADA, HOW IS THIS POSSIBLE?
A man with no reported income managed to get the CRA to approve $40 MILLION in bogus tax refunds.
Over $10 MILLION was actually paid out.
He even contacted the CRA beforehand to explain his bizarre beliefs about secret government accounts. The money still went through.
Here’s the kicker. It wasn’t the CRA that caught it. A BANK MANAGER raised the alarm and prevented another $30 million from being paid out.
CBC’s The Fifth Estate uncovered 19 similar cases involving nearly $300 MILLION in claimed refunds.
No criminal charges against the man at the time of the report.
Meanwhile, ordinary Canadians face scrutiny over their tax returns. How does a federal agency responsible for collecting billions in taxes allow something like this to happen?
— Shazi (@ShaziGoalie) October 17, 2026
English (US) · 
Polish (PL) · 
Russian (RU) ·